Kompozycja Siłaczki
klp.pl Lektury Analizy i interpretacje Motywy literackie Epoki
Artur Hutnikiewicz we Wstępie do Wyboru opowiadań pisze:

Jako konstruktor swych utworów Żeromski od początku wywoływał sądy i opinie kontrowersyjne. Witając z aplauzem i z najwyższym uznaniem jego debiut pisarski krytyka ówczesna podkreślała jednakże tu i ówdzie pewne zaniedbanie spraw kompozycji. (…) Jednak ostatecznie ustaliła się opinia dość powszechnie przyjęta, którą bodaj najzwięźlej sformułował Quiz (Grzymała-Siedlecki) w roku 1912 w omówieniu „Urody życia”: „Żeromski jest świetnym nowelistą, tj. twórcą momentów – mniejszym powieściopisarzem, tj. konstruktorem i logikiem życia, puszczonego na dalszy a konsekwentny ciąg”.


Siłaczka jest nowelą, czyli utworem epickim, którego fabuła koncentruje się na jednym zdarzeniu, które stanowi ośrodek kompozycyjny utworu. W przypadku Siłaczki jest nim śmierć Stanisławy Bozowskiej. Stefan Żeromski wzbogacił konstrukcję noweli opierając ją na kontraście losów dwóch postaci: doktora Pawła Obareckiego oraz nauczycielki Stasi. Obie historie zostały potraktowane równolegle, mają elementy wspólne (te przed rozpoczęciem zdarzeń, czyli na przykład odwiedzanie wspólnych znajomych – społeczników) oraz całkowicie odmienne – drogi życiowe postaci.

Pisarz podzielił tekst na cztery części:

W pierwszej sekwencji narrator prezentuje postać doktora Obareckiego, wspomina jego przeszłość od momentu osiedlenia się w Obrzydłówku. Charakteryzuje także środowisko społeczne, w którym bohater musi żyć. Ten ciąg wspomnień i refleksji związany jest z nawiedzającą doktora, po ośmiu godzinach gry w winta u proboszcza, chwilą metafizyki. Sekwencja ta pełni funkcję przedakcji.

W drugiej części rozpoczyna się akcja - przybywa posłaniec wzywający doktora do chorej nauczycielki. Następny fragment wypełnia opis srogiej zamieci, przez którą przebijają się wędrowcy, zdającej się być zapowiedzią nadciągającej tragedii. Doktor rozpoznaje w chorej znajomą z dawnych lat, przeżywa szok i przerażenie, gdy konstatuje, że nie może jej już pomóc. W rozpaczliwym pośpiechu wypisuje receptę, szuka posłańca, by – mimo burzy, pojechał po leki.

Sekwencja trzecia zawiera wspomnienia doktora przy łóżku chorej – przypomnienie młodzieńczej miłości, wspólnych marzeń i ideałów. Jest to część retrospektywna.

Oznacz znajomych, którym może się przydać

strona:   - 1 -  - 2 - 


  Dowiedz się więcej
1  Czas i miejsce akcji Siłaczki
2  Charakterystyka porównawcza głównych bohaterów „Siłaczki”
3  Sposób przedstawienia bohaterów w Siłaczce



Komentarze
artykuł / utwór: Kompozycja Siłaczki







    Tagi: